Ngày Thế giới vì Trẻ sinh non 15/11 được Tổ chức phi lợi nhuận European Foundation for the Care of Newborn Infants (EFCNI) cùng các tổ chức cha mẹ châu Âu lựa chọn, với mong muốn nâng cao nhận thức cộng đồng và thúc đẩy những hành động thiết thực nhằm cải thiện công tác chăm sóc trẻ sinh non.

Ngày Thế giới vì Trẻ sinh non 15/11 – Lan tỏa nhận thức, trao thêm hy vọng
Trẻ sinh non là một trong những nhóm trẻ sơ sinh cần được quan tâm đặc biệt bởi cơ thể chưa hoàn thiện đầy đủ các chức năng để thích nghi với môi trường bên ngoài tử cung. Không chỉ cần được chăm sóc tích cực trong những ngày đầu đời, trẻ sinh non còn cần một hành trình theo dõi lâu dài, phù hợp với từng giai đoạn phát triển.
Thông điệp “Để trẻ sinh non phát triển toàn diện, hãy đầu tư vào chăm sóc và theo dõi liên tục” nhấn mạnh rằng chăm sóc trẻ sinh non không dừng lại ở việc giúp trẻ vượt qua giai đoạn nguy hiểm ban đầu. Đó còn là quá trình đồng hành bền bỉ, từ dinh dưỡng, vận động, phát triển thể chất đến các chức năng thần kinh, thị giác và thính giác.
Những nguy cơ sức khỏe cần quan tâm
Trẻ sinh non và những đặc điểm cần lưu ý.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), trẻ sinh non là trẻ được sinh ra trước khi hoàn thành 37 tuần thai kỳ.
Tùy theo tuổi thai khi chào đời, trẻ sinh non được phân thành các nhóm:
- Sinh non muộn: Từ 34 tuần đến dưới 37 tuần.
- Sinh non trung bình: Từ 32 tuần đến dưới 34 tuần.
- Sinh rất non: Từ 28 tuần đến dưới 32 tuần.
- Sinh cực non: Dưới 28 tuần.
Những vấn đề sức khỏe trẻ sinh non có thể gặp phải
Do cơ thể còn non yếu, trẻ sinh non có thể đối mặt với nhiều nguy cơ, bao gồm:
- Hệ hô hấp: Phổi chưa trưởng thành hoàn toàn, trẻ có thể gặp khó khăn trong việc tự thở và cần hỗ trợ hô hấp.
- Hệ tiêu hóa: Khả năng bú, nuốt và tiêu hóa còn hạn chế, ảnh hưởng đến việc hấp thu dinh dưỡng.
- Điều hòa thân nhiệt: Lớp mỡ dưới da còn ít khiến trẻ dễ bị hạ thân nhiệt.
- Hệ miễn dịch: Sức đề kháng chưa hoàn thiện, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng.
- Thị giác và thính giác: Một số trẻ có nguy cơ gặp các vấn đề về võng mạc hoặc thính lực, cần được sàng lọc và theo dõi.
- Phát triển thần kinh: Trẻ có thể gặp khó khăn về vận động, ngôn ngữ, nhận thức hoặc hành vi trong quá trình lớn lên.
Tuy nhiên, không phải tất cả trẻ sinh non đều gặp những vấn đề trên. Mức độ nguy cơ phụ thuộc vào tuổi thai, cân nặng lúc sinh, tình trạng sức khỏe và quá trình chăm sóc của từng trẻ.

Vì sao cần chăm sóc và theo dõi trẻ sinh non liên tục?
Chăm sóc trẻ sinh non là một quá trình xuyên suốt, không chỉ giới hạn trong thời gian trẻ nằm viện. Việc theo dõi liên tục giúp nhân viên y tế đánh giá sự phát triển, nhận biết sớm những bất thường và có hướng can thiệp phù hợp.
Theo dõi sự phát triển thể chất và dinh dưỡng
Cân nặng, chiều dài và vòng đầu là những chỉ số quan trọng giúp đánh giá sự phát triển của trẻ sinh non. Thông qua các lần thăm khám định kỳ, bác sĩ có thể đánh giá tốc độ tăng trưởng, tình trạng dinh dưỡng và điều chỉnh chế độ chăm sóc phù hợp.
Đặc biệt, trẻ sinh non cần được đánh giá sự phát triển dựa trên tuổi hiệu chỉnh trong những năm đầu đời khi thích hợp. Đây là cách tính tuổi dựa trên thời điểm dự sinh thay vì chỉ căn cứ vào ngày trẻ chào đời, giúp đánh giá tiến trình phát triển chính xác hơn.
Theo dõi hô hấp, thị giác, thính giác và thần kinh
Bên cạnh tăng trưởng thể chất, các chức năng quan trọng của cơ thể cũng cần được quan tâm.Tùy theo tuổi thai và tình trạng sức khỏe, trẻ có thể cần được:
- Đánh giá khả năng hô hấp và các vấn đề liên quan đến phổi.
- Sàng lọc bệnh võng mạc trẻ sinh non theo chỉ định.
- Kiểm tra thính lực nhằm phát hiện sớm nguy cơ suy giảm khả năng nghe.
- Theo dõi vận động, trương lực cơ, phản xạ và các mốc phát triển thần kinh.
- Đánh giá khả năng bú, nuốt, ăn uống và tương tác với môi trường xung quanh.
Phát hiện sớm bất thường, can thiệp kịp thời
Theo dõi định kỳ giúp bác sĩ nhận biết những dấu hiệu bất thường về thể chất, vận động, ngôn ngữ và nhận thức. Từ đó, trẻ có thể được tư vấn dinh dưỡng, phục hồi chức năng hoặc can thiệp phát triển phù hợp.
Những giải pháp giúp trẻ sinh non phát triển toàn diện
Để trẻ sinh non có cơ hội phát triển tốt nhất, cần có sự kết hợp giữa chăm sóc y tế, dinh dưỡng khoa học và môi trường gia đình an toàn, yêu thương.

1. Chăm sóc y tế và tái khám định kỳ
Sau khi xuất viện, trẻ sinh non cần được tái khám theo lịch hẹn của bác sĩ. Gia đình nên tuân thủ các hướng dẫn về theo dõi sức khỏe, tiêm chủng và thực hiện những chương trình sàng lọc cần thiết.
2. Đảm bảo dinh dưỡng phù hợp với từng giai đoạn
Sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng được ưu tiên cho trẻ sinh non nếu có thể. Trong một số trường hợp, trẻ có thể cần sữa mẹ tăng cường hoặc sản phẩm dinh dưỡng chuyên biệt theo chỉ định của nhân viên y tế.
Cha mẹ cần lưu ý:
- Cho trẻ bú theo hướng dẫn phù hợp với khả năng bú và nhu cầu dinh dưỡng.
- Theo dõi lượng sữa, khả năng bú và tình trạng tiêu hóa.
- Không tự ý bổ sung vitamin, khoáng chất hoặc thay đổi chế độ dinh dưỡng khi chưa có tư vấn chuyên môn.
- Đánh giá tốc độ tăng trưởng để điều chỉnh dinh dưỡng phù hợp.
3. Tăng cường chăm sóc Kangaroo và nuôi con bằng sữa mẹ
Chăm sóc Kangaroo là phương pháp đặt trẻ tiếp xúc da kề da với cha hoặc mẹ, kết hợp hỗ trợ nuôi con bằng sữa mẹ và theo dõi sức khỏe phù hợp.
Phương pháp này mang lại nhiều lợi ích cho trẻ sinh non như:
- Hỗ trợ duy trì thân nhiệt ổn định.
- Tạo điều kiện thuận lợi cho việc bú mẹ.
- Góp phần ổn định nhịp tim và nhịp thở.
- Tăng sự gắn kết giữa cha mẹ và trẻ.
4. Đồng hành cùng trẻ trong quá trình phát triển
Ngoài chăm sóc thể chất, trẻ sinh non cũng cần được nuôi dưỡng trong môi trường an toàn, ấm áp và giàu sự tương tác.
Cha mẹ có thể hỗ trợ trẻ thông qua những hoạt động phù hợp với độ tuổi hiệu chỉnh và khả năng của trẻ như trò chuyện, giao tiếp bằng ánh mắt, tiếp xúc nhẹ nhàng và tạo cơ hội vận động an toàn.
Nếu trẻ có dấu hiệu chậm đạt các mốc phát triển hoặc xuất hiện bất thường về vận động, ngôn ngữ, tương tác, gia đình nên đưa trẻ đi đánh giá sớm thay vì chờ đợi trẻ tự bắt kịp.
5. Nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe bà mẹ để giảm tỷ lệ sinh non.
Để giảm nguy cơ sinh non, việc chăm sóc sức khỏe bà mẹ cần được chú trọng ngay từ trước và trong thai kỳ. Phụ nữ nên khám sức khỏe trước khi mang thai, khám thai định kỳ đúng lịch, thực hiện đầy đủ các xét nghiệm và sàng lọc cần thiết theo hướng dẫn của bác sĩ.
Bên cạnh đó, duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, nghỉ ngơi đầy đủ, tránh các yếu tố nguy cơ và kiểm soát tốt những bệnh lý trong thai kỳ cũng góp phần bảo vệ sức khỏe mẹ và bé.
Đồng hành trên hành trình chăm sóc trẻ sinh non
Hành trình chăm sóc trẻ sinh non không chỉ là trách nhiệm của đội ngũ y tế mà còn cần sự đồng hành tích cực từ gia đình.
Nếu nhân viên y tế giữ vai trò thăm khám, điều trị, đánh giá và tư vấn chuyên môn thì cha mẹ chính là những người gần gũi nhất, trực tiếp theo dõi từng thay đổi nhỏ của trẻ mỗi ngày.
Để quá trình chăm sóc đạt hiệu quả, gia đình cần:
- Tuân thủ hướng dẫn điều trị và lịch tái khám của bác sĩ.
- Theo dõi cân nặng, khả năng bú, giấc ngủ và các biểu hiện bất thường.
- Giữ vệ sinh môi trường sống, hạn chế nguy cơ lây nhiễm.
- Thực hiện tiêm chủng và sàng lọc theo khuyến cáo.
- Chủ động trao đổi với nhân viên y tế khi có những dấu hiệu đáng lo ngại.
———————–
Để được hỗ trợ tư vấn, Quý khách vui lòng liên hệ:
Phòng chăm sóc khách hàng: 1900 56 56 15
Vận chuyển cấp cứu: Trong tỉnh: 115 – Ngoại tỉnh: 0238 115
Thời gian làm việc: Tất cả các ngày trong tuần
Địa chỉ: Đại lộ Lê Nin, phường Vinh Phú, Tỉnh Nghệ An

Bài viết liên quan
Tuyển dụng Bác sĩ và điều dưỡng Khoa Nhi
Ra mắt Ứng dụng 115 Healthcare – Đặt lịch khám trực tuyến tại Bệnh viện 115 Nghệ An
Tuyển dụng nhân viên hộ tống Trung tâm vận chuyển cấp cứu 115
Điều trị tăng sản tuyến tiền liệt bằng phương pháp phẫu thuật nội soi Laser Holmium
Thành công thay khớp háng bán phần cho người bệnh lớn tuổi
Chụp cộng hưởng từ (MRI) tại Bệnh viện Ngoại khoa 115 Nghệ An
Thay đĩa đệm cổ nhân tạo lần đầu tiên tại Nghệ An